Zoncuk zeytini

Zoncuk, Güneydoğu Anadolu bölgesinin kayıtlı zeytin çeşitlerinden biridir.

Çeşidin özellikleri

İri meyveli olup sofralık olarak kullanılır.

Nerede yetişir

Zoncuk, Güneydoğu Anadolu bölgesinde kayıtlıdır. Bölgede zeytin üretiminin yoğunlaştığı iller: Gaziantep, Kilis, Şanlıurfa, Adıyaman, Mardin.

Bölgenin coğrafi koşulları, çeşit dağılımı ve üretim rakamları: Güneydoğu Anadolu bölgesinde zeytincilik

Ölçülmüş değerler

Derik'in ölçülen sekiz yerel çeşidi arasında Zoncuk en küçük daneli olanı.

1,52 gramlık dane "hafif" sınıfında; Mavi 7,10 gramla neredeyse beş katı.

Küçük dane, çekirdeğin payını yükseltiyor: et oranı %67,1 ile sekizlinin en düşüğü. Yani meyvenin üçte biri çekirdek. Bu, Zoncuk'un sofralık değerini sınırlayan ama yağlık kullanımını engellemeyen bir özellik.

Güneydoğu Anadolu bölgesinin diğer çeşitleri

Belluti · Eğriburun · Hursuki · Kalem Bezi · Kan Çelebi · Kilis Yağlık

Yörede

Zoncuk, yörede Zonciki adıyla da anılır ve Mardin'in Derik ilçesinin geleneksel çeşitlerindendir. Derik, Halhalı çeşidinin anavatanıdır; ilçede zeytin hâlâ büyük ölçüde geleneksel yöntemlerle yetiştirilir.

Komşu Şırnak'ta ölçülen Kumçatı, Kızılsu ve Cizre genotipleri, bu havzadaki isimsiz çeşitlerin Ayvalık ve Gemlik'le yarışabildiğini gösterdi.

Ayrıntı: Mardin'de zeytincilik

Kaynak

• Sakar, E. vd. (2023) — Phenological, morphological and physicochemical characteristics of some local olive varieties grown in Mardin (Derik), International Journal of Agriculture, Environment and Food Sciences 7(2), s. 448-457
• Efe, R., Soykan, A., Cürebal, İ. & Sönmez, S. (2016) — Türkiye'de Yetişen Zeytin Çeşitlerinin Özellikleri ve Coğrafi Dağılışı, Zeytin Kitabı (E. Naskali, ed.), Kitabevi Yayınları, s. 37-80
• Türkiye zeytin haritası