Çelebi zeytini: İznik'in yeşil sofralık çeşidi
Bursa İznik merkezli yetiştirilen Çelebi, yeşil sofralık çeşit. Yağ oranı Gemlik'ten düşük — ve bu bir sofralık çeşit için sorun değil.
Çelebi, Bursa'nın İznik merkezli yetiştirilen bir zeytin çeşidi. Çoğunlukla yeşil sofralık olarak değerlendiriliyor ve yağ oranı Gemlik'e göre düşük.
Rakamlarla Çelebi
| Özellik | Değer | Not |
|---|---|---|
| Ana kullanım | yeşil sofralık | |
| Yağ oranı | Gemlik'ten düşük | Gemlik %29-30 |
| Yöre | Bursa · İznik | Marmara |
Düşük yağ oranı neden sorun değil
Yağ oranının düşük olması, sofralık bir çeşit için dezavantaj değildir — hatta tersi olabilir.
Sofralık zeytinde aranan şey et oranı, dane iriliği ve etin çekirdekten ayrılması; yağ oranı değil. Yağ oranı yüksek bir meyve salamurada daha çabuk yumuşayabilir. Bu yüzden çeşitler kullanım amacına göre ayrışır:
- Yağlık — yağ oranı belirleyici: Memecik %25-28, Ayvalık %23-26
- Sofralık — irilik ve et oranı belirleyici: Domat %89 et oranı, Gemlik 6,4 et/çekirdek
Çelebi ikinci gruba giriyor. Aynı mantık ayrıntısıyla: zeytin çeşitleri.
İznik ve Gemlik: aynı tescil bölgesi
Çelebi'nin yetiştiği İznik, Gemlik zeytininin coğrafi işaret tescil alanının da parçası — tescil Gemlik, Orhangazi ve İznik sınırlarını kapsıyor.
Yani aynı ilçede iki çeşit yetişiyor: biri ülkenin en tanınmış siyah sofralık çeşidi, diğeri yeşil sofralığa giden yerel bir çeşit. Coğrafi işaretin ne kapsadığı ve neyi kapsamadığı üzerine: 25 tescil, dünyada dördüncüyüz.
Ad karışıklığı
Çelebi (İznik, sofralık) ile Güneydoğu'nun Yağ Çelebi ve Kan Çelebi çeşitleri farklı çeşitlerdir. Fidan alırken çeşidin yöresi de sorulmalı.
Marmara'nın yerel çeşitleri
İznik'in Çelebi'si, bölgenin Gemlik gölgesinde kalan çeşitlerinden. Diğerleri: Karamürsel Su, Samanlı, Edincik Su.
Bölgenin zeytinciliği: Marmara'da zeytincilik.
Veri notu
Çelebi için dane ağırlığı, et/çekirdek oranı ve soğuklama gereksinimi değerlerini veren yayımlanmış ölçüm bulunamadı; yağ oranı yalnız Gemlik'e göre karşılaştırmalı olarak veriliyor. Bu sayfa değerleri tahminle doldurmuyor.
Ölçülen çeşitler arasında nerede
Değerler her çeşidin kendi sayfasında yayımlanan ölçümlerdir. Karşılaştırma yalnız rakamı olan çeşitleri kapsar; yani bilinenlerin karşılaştırmasıdır, Türkiye'deki bütün çeşitlerin değil. Tam sıralamayı ve nasıl kurulduğunu gör →
Ziyaretçi başına tek oy; istediğiniz zaman değiştirebilirsiniz. Puanlar gerçek okur oylarıdır — başlangıç puanı ya da varsayılan not verilmez.
İlgili içerikler
Yazı
Leccino zeytini: İtalya'nın yağlık çeşidi
Frantoio'nun harman ortağı. Daha yumuşak profil, soğuğa ve hastalığa belirgin dayanıklılık.
Yazı
Çekişte zeytini: Ege'nin az bilinen yağlık çeşidi
Türkiye ağaç varlığının %1,5'i Çekişte — Domat ve Uslu'dan daha yaygın olmasına rağmen adı neredeyse hiç duyulmayan Ege yağlık çeşidi.
Yazı
Karamürsel Samanlı Zeytini: acılığı düşük olduğu için "tatlı zeytin"
2024 tescili. Oleuropein oranı %6-8 — düşük olduğu için kısa sürede tatlanıyor ve yörede tatlı zeytin deniyor. Kabuğu 0,2-0,4 mm.
Yazı
Karamürsel Su zeytini: ölçülen en iri dane
Karamürsel Su, pomolojik ölçümlerde en yüksek meyve ağırlığını veren çeşit: 9,44 g. Soğuklama gereksinimi 526 saat, çiçeklenmesi sıcak kışlarda şubata kayıyor.