Karadeniz bölgesinde zeytincilik

10 il · 949 ton dane zeytin · 6 çeşit · Yerel tüketim

%0.2Türkiye zeytin alanı

%2.2üretim payı

949 tdane zeytin (2024-25)

55 tzeytinyağı

Alan ve üretim payları 2003 tarihli yapısal orandır; tonajlar 2024-25 sezonuna aittir.

Nerede, hangi koşullarda

Çok yoğun olmamakla birlikte bütün Karadeniz kıyılarında zeytin yetiştirilir. Zonguldak, Kastamonu, Sinop, Ordu, Samsun, Trabzon ve Artvin'de, kuzey rüzgârlarından korunaklı kesimlerde yetişir. Bölgenin kendi yöresel çeşitlerinin yanında son yıllarda başka bölgelerden gelen çeşitlere de rastlanır.

⚠ Bölgede zeytincilik günden güne azalmakta ve önemini kaybetmektedir. Artvin, Trabzon, Samsun ve Sinop'ta yalnızca lokal alanlarda sürdürülür. Buna karşın bölgenin altı yerel çeşidi kayıt altındadır — hiçbirinin bugün ölçülmüş verisi yayımlanmış değil.

Bölgenin karakteri

Karadeniz'de zeytincilik gerilemektedir. Bölgenin alan payı %0,2, üretim payı %2,2'dir; Artvin, Trabzon, Samsun ve Sinop'ta yalnızca lokal alanlarda sürdürülür.

Zeytin burada kuzey rüzgârlarından korunaklı, mikroklima niteliğindeki kesimlerde yetişir. Artvin'de Çoruh vadisi böyle bir alandır — ve baraj göl alanlarının bir bölümünü sular altında bırakması, bölgedeki daralmanın somut bir sebebidir.

Buna rağmen bölge altı yerel çeşit barındırır: Butko, Gölvala, Marantelli, Otur, Patos ve Sat. ⚠ Bu çeşitlerin hiçbirinin ölçülmüş verisi yayımlanmış değil ve hiçbirinin sitede sayfası yok. Zeytinciliğin ekonomik olarak gerilediği bir bölgede, kaybolma riski en yüksek genetik havuz burasıdır.

İller

İl	Dane (ton)	Yağ (ton)	Ağaç (bin)	kg/ağaç	Pay
Artvin	740	55	23	31.8	%78.0
Trabzon	107	0	41	2.6	%11.3
Sinop	64	0	18	3.4	%6.7
Samsun	22	0	13	1.6	%2.3
Ordu	8	0	1	6.8	%0.8
Kastamonu	5	0	3	1.4	%0.5
Tokat	3	0	1	1.5	%0.3
Bartın	0	0	0	0.0	%0.0
Rize	0	0	0	0.0	%0.0
Zonguldak	0	0	0	0.0	%0.0

Bağlantılı illerin on bir sezonluk serisiyle kendi sayfası var.

Çeşitler

6/6 çeşidin sayfası var; kalanlar kayıtlı ama henüz ölçülmemiş.