Cem Zeytin 9 ayda 486 milyon lira zarar etti: satılan zeytin %9 arttı, kilo başı gelir %19 düştü

Borsa İstanbul'da işlem gören sofralık zeytin üreticisi Cem Zeytin A.Ş., 2026'nın ilk dokuz ayını 486,3 milyon lira net zararla kapattı. Şirketin 30 Ekim akşamı Kamuyu Aydınlatma Platformu'na (KAP) gönderdiği finansal rapora göre zarar, geçen yılın aynı dönemindeki 451,5 milyon liralık zarardan yüzde 7,7 fazla.

Tablonun ilginç tarafı zararın kendisi değil, kalemlerin dağılımı: şirket geçen yıldan daha fazla zeytin sattı, esas faaliyetinden kâr etti, borcunu üçte birine indirdi. Zararı büyüten, enflasyon muhasebesinin parasal kaybı ve vergi kalemi.

Rakamlar

Şirket tablolarını enflasyon muhasebesine (TMS 29) göre hazırlıyor; geçen yılın rakamları da eylül 2026 parasıyla gösteriliyor. Yüzdeler bu tablolardan tarafımızca hesaplandı.

Daha çok zeytin, daha az para

Şirket dokuz ayda 15.995 ton zeytin sattı; geçen yıl bu rakam 14.705 tondu. Miktar yüzde 8,8 artarken hasılat yüzde 12,4 geriledi. Zeytin satışlarından elde edilen geliri satılan miktara bölünce kilogram başına gelir enflasyondan arındırılmış olarak yaklaşık 174 liradan 141 liraya, yani yüzde 19 aşağı iniyor. Bu kaba bir ortalama: ürün karması değişti, özellikle yağlığa giden yarı mamul satışı 1.168 tondan 2.322 tona çıktı ve ortalamayı aşağı çekiyor.

Şirket aynı gün KAP'a gönderdiği halka arz değerlendirme raporunda nedeni kendi cümlesiyle anlatıyor: miktarlar önceki yıla benzer seyretse de "gerek maliyet artışları gerekse de ... fiyatlama konusunda karşılaşılan zorluklar dolayısıyla hasılat ve kar marjı rakamları bu dönemde hedeflenen düzeyde gerçekleşememiştir." Brüt kâr marjı yüzde 22,9'dan yüzde 21,2'ye, esas faaliyet marjı yüzde 21,2'den yüzde 17,6'ya düştü.

Yalnız üçüncü çeyreğe bakınca gerileme daha belirgin: temmuz-eylül hasılatı 764,5 milyondan 639,3 milyon liraya (yüzde 16,4) indi; geçen yıl bu çeyrekte 28,5 milyon lira kâr eden şirket bu yıl 187 milyon lira zarar yazdı.

Zararı ne büyüttü?

Esas faaliyet kârı 393 milyon lira. Bunu zarara çeviren iki kalem var. Birincisi 690,2 milyon liralık net parasal pozisyon kaybı: enflasyon muhasebesinde, parasal varlıkları (nakit, alacak) borçlarından fazla olan şirket, paranın değer kaybından tabloda zarar görür. Bu kayıp geçen yıl 802,9 milyondu. İkincisi vergi: vergi öncesi zarar geçen yıl 582,7 milyondan bu yıl 417,8 milyona geriledi, ama geçen yıl yaklaşık 131 milyon liralık vergi geliri yazılmışken bu yıl yaklaşık 68,5 milyon liralık vergi gideri çıktı. Vergi öncesinde iyileşen sonuç, net zararda kötüleşmiş görünüyor.

Finansman gideri iki yılda da 295,6 milyon lirada kaldı; yatırım faaliyetlerinden gelir ise 16,3 milyondan 273,8 milyon liraya çıktı.

İhracat beşe katlandı, hâlâ küçük

Faaliyet raporuna göre yurt dışı satışlar 165 tondan 797 tona çıktı; bunun 638 tonu bütün siyah salamura ya da sele zeytin (geçen yıl 7 ton). Yurt dışı satış geliri 29,9 milyondan 105,5 milyon liraya yükseldi. Buna rağmen ihracat şirketin brüt satışlarının yalnızca yüzde 4,5'i; Cem Zeytin esas olarak iç pazara, kurumsal müşterilere sipariş üzerine, kendi markası ve fason olarak satıyor. Türkiye'nin zeytin ihracatındaki genel tablo için 9 aylık ihracat yazımıza bakılabilir.

Üretimde toplam pek değişmedi (13.540 tondan 13.454 tona), ama içerik kaydı: bütün, kırma ve çizik yeşil zeytin üretimi yüzde 37 azalırken dolgulu yeşil zeytin 1.174 tondan 2.129 tona çıktı.

Bilanço: borç indi, stok mevsimsel

Finansal borçlar 31 Aralık 2025'teki 1,43 milyar liradan 30 Eylül'de 512 milyon liraya indi; nakit 1,02 milyar lira ile borcu aştı. Stoklar 2,80 milyardan 1,10 milyar liraya düştü. Bu düşüşün önemli bir kısmı mevsimsel: zeytin hasatta alınır, aralık bilançosu dolu depoyla, eylül bilançosu yeni hasattan hemen önce kapanır. Çalışan sayısı 267'den 250'ye indi.

Akhisar bağlantısı

Şirket yetiştiricilik yapmıyor; zeytinin tamamını Edremit, Akhisar ve Mut'tan tüccarlar aracılığıyla alıyor. Üretim Havran'daki tesiste ve Haziran 2024'te açılan Mut tesisinde yapılıyor. Yani şirketin hammadde maliyeti doğrudan bu havzaların bahçe fiyatına bağlı; Akhisar'da bu sezon açılan fiyatlar ve hasat durdurma eylemi Akhisar'da hasat durdu yazımızda.

Halka arz tahmininin neresinde?

Halka arzda hazırlanan fiyat tespit raporu 2026 için 5,99 milyar lira hasılat ve 27.645 ton satış öngörüyordu. Dokuz ayda gerçekleşen hasılat bunun yüzde 37,2'si, satış miktarı yüzde 57,9'u. Tahmin 2024 fiyatlarıyla, gerçekleşme enflasyona göre düzeltilmiş tablolarla hesaplandığı için oran yaklaşık bir ölçü; ama son çeyrek hasat dönemine denk gelse de hedefin uzağında kalındığı açık. Yıl sonu bilançosu, yeni sezon alımlarının maliyetini de gösterecek.

Sofralık zeytin sektörünün yapısı için: 461 kayıtlı, 8.000 kayıt dışı.