Akhisar Domat Zeytini: dolgulu zeytinin ölçüsü

Domat, Türkiye'nin yeşil sofralık üretiminin belkemiği. Tescil belgesinin ilginç yanı, tek bir kalibre vermemesi — aynı çeşidin hangi ürüne gideceğine göre ayrı irilik aralıkları tanımlaması.

Künye

Aynı gün ve aynı sınırla tescillenen ikizi: Akhisar Uslu Zeytini. Biri yeşil, öteki siyah sofralığın çeşidi.

Ölçülmüş meyve

Domat zeytini sayfasındaki değerler buradan alındı.

Ürüne göre kalibre

Belgenin ayırt edici tarafı bu tablo — her ürün biçimi kendi irilik aralığını istiyor:

Mantığı basit: dolgu için delik açılacak dane belli bir irilikte olmalı, ama kokteylde çok daha geniş bir yelpaze kullanılabiliyor. Çeşidin iri danesi bu esnekliği veriyor.

Meyve biçimi

Meyve iri ve silindiriktir; hem boyuna hem enine simetrik, en geniş noktası ortadadır. Ayırt edici bir işareti var: karşılıklı iki yanda saptan meyve ucuna uzanan belirgin omurga oluşumu. Ucu düz ya da yuvarlaktır, sap cebi genellikle yuvarlak, bazen mekik biçiminde ve orta derinliktedir.

Olgun meyvenin eti orta sertliktedir ve etle çekirdek arasındaki bağ orta kuvvettedir — yeşil sofralıkta istenen budur: dolgu ve dilimlemeye dayanacak kadar sert, çiğnenirken sert kalmayacak kadar yumuşak.

Ağaç kuvvetli gelişir, genellikle büyük, geniş ve yayvan taç oluşturur; dallanma sıktır.

Kısaca

Akhisar Domat Zeytini adı; Akhisar ve beş komşu ilçede yetişen Domat çeşidi zeytine verilir. Belgenin kattığı asıl bilgi, çeşidin sekiz ölçülmüş değeri ve ürün biçimine göre ayrışan kalibre tablosu — yani aynı zeytinin dolguluya mı kokteyle mi gideceğini danenin iriliği belirliyor.

Kaynak: Türk Patent ve Marka Kurumu, Coğrafi İşaret Tescil Belgesi No 166 — Akhisar Domat Zeytini.