UZZK Başkanı Tan: 2026/27'de 4 milyon 30 bin ton zeytin bekleniyor, ama zeytinyağında alım fiyatı maliyetin 40-110 lira altında
UZZK Başkanı Dr. Mustafa Tan, 2026/27 için 4 milyon 30 bin ton zeytin ve 588 bin ton zeytinyağı beklediklerini, ancak 1 kg zeytinyağının maliyetinin 240-280 TL iken alım fiyatının 170-200 TL'de kaldığını söyledi. Tan, prim, ihracat iadesi ve stoklama dahil altı önlem istedi.

Ulusal Zeytin ve Zeytinyağı Konseyi (UZZK) Başkanı Dr. Mustafa Tan, 2026/27 sezonunda 4 milyon 30 bin ton zeytin rekoltesi beklediklerini, ancak rekor beklentisinin yarattığı coşkunun artan maliyetler ve düşük alım fiyatları yüzünden endişeye dönüştüğünü söyledi. Açıklama 15 Kasım 2026'da yayımlanan haberlere yansıdı; Tan aynı açıklamada altı maddelik bir "acil önlem" listesi de sıraladı.
Konseyin açıkladığı rakamlar
| Kalem | Değer |
|---|---|
| Toplam zeytin rekoltesi beklentisi | 4 milyon 30 bin ton |
| Sofralığa ayrılacak zeytin | 1 milyon 163 bin ton |
| Beklenen zeytinyağı | 588 bin ton |
| 1 kg zeytinin üretim maliyeti (ortalama) | 50-70 TL |
| Piyasadaki alım fiyatı ("sıradan zeytin") | 20-35 TL |
| 1 kg zeytinyağının üretim maliyeti | 240-280 TL |
| Zeytinyağında piyasadaki alım fiyatı | 170-200 TL |
Tan'a göre bu rakamlarla Türkiye zeytinyağında İspanya'nın ardından dünya ikincisi, sofralık zeytinde dünya birincisi olacak. Ama maliyet ile alım fiyatı arasındaki fark sahada karşılık bulmuyor.

Bu rakamlardan çıkan payları da hesapladık (bizim hesabımız): zeytinin yaklaşık yüzde 28,9'u sofralığa, yüzde 71,1'i yağlığa gidiyor; beklenen 588 bin ton yağ, toplam zeytinin yaklaşık yüzde 14,6'sı. Yani rekolteyi büyük ölçüde belirleyen şey yağlık zeytinin fiyatı ve randımanı; sofralık pay daha küçük.
Fark ne kadar büyük?
Haberdeki aralıkları kendimiz karşılaştırdık; bunlar UZZK'nın değil bizim hesabımız. Zeytinyağında alım fiyatı, en iyi eşleşmede (200 TL'ye karşı 240 TL) maliyetin yaklaşık yüzde 17 altında, en kötü eşleşmede (170 TL'ye karşı 280 TL) yaklaşık yüzde 39 altında kalıyor; kilogram başına fark 40 ile 110 lira arasında. Aynı dönemde sitemizin izlediği Edremit borsası sızma yağ tescili 13 Kasım'da 245,30 TL/kg olarak kayıtlı; borsa satırı tek bir tescildir, ortalama değildir ve Tan'ın verdiği alım fiyatı aralığıyla aynı ölçü olmayabilir.
"Yok yılı" uyarısı ve randıman
Tan, yaklaşık yüzde 30-40 oranında yere dökülen "dip zeytininin" ve engebeli arazide ağaçta kalan ürünün, maliyeti karşılamadığı için toplanamama riski taşıdığını söyledi. Toplanmayan ürünün bırakılması halinde tablonun tersine döneceğini, "yok yılı" etkisi yaratabileceğini ekledi. Yere düşen zeytinin yağa uygunluğunu ayrı bir yazıda ele aldık.
Randımanla ilgili uyarı da dikkat çekici. Haberdeki ifadeyle zeytinyağı randımanı normalde 1/5 olması gerekirken bu sezon 1/6 ile 1/10 arasında gerçekleşecek; yani aynı miktar yağ için daha fazla zeytin gerekecek. Bunun 588 bin tonluk beklentiye etkisini haber hesaplamıyor, biz kaba bir hesap yaptık: 4 milyon 30 bin tondan 1 milyon 163 bin tonluk sofralık payı düşünce yağlığa kalan yaklaşık 2 milyon 867 bin ton eder. Bunu 588 bine bölmek yaklaşık 4,9 kg zeytinden 1 kg yağ anlamına geliyor, yani rakam 1/5'e yakın bir randımana dayanıyor. Aynı yağlık zeytin 1/6 randımanla yaklaşık 478 bin ton, 1/10 randımanla yaklaşık 287 bin ton yağ verir. Bu bir tahmin değil, yalnız haberdeki iki rakamın birleştirilmesidir; gerçek randıman tek tek tesislerde ölçülecek.
Altı maddelik öneri paketi
Tan'ın sıraladığı önlemler şunlar:
- Prim desteği: AB müktesebatına uyum çerçevesinde zeytinyağına kg başına yaklaşık 1 avro, sofralık zeytine 20 sent fark ödemesi. Haberde sofralık için birim açıkça yazılmamış. ECB'nin 13 Kasım referans kuruyla (1 euro = 55,67 lira) 1 avro yaklaşık 55,7 liraya denk geliyor; bu, yukarıdaki 40-110 liralık farkın bir bölümünü karşılayacak büyüklükte.
- İhracat iadesi: İhracatçılara dökme, fason ve ambalajlı ürün satışlarında sırasıyla ton başına 100, 300 ve 750 dolara kadar iade.
- Stoklama düzenlemesi: İspanya örneğinde olduğu gibi, fiyat maliyetin altına düşerse kooperatifler aracılığıyla stoklama yardımı.
- Kontenjan artışı: AB ile yapılan taviz anlaşmalarında Türkiye'nin gümrüksüz ihracat kontenjanının, mevcut 100 tondan Tunus'a uygulanan 56 bin 400 ton düzeyine çıkarılması.
- Dış ticaret mekanizmaları: Türki Cumhuriyetler başta olmak üzere ticari ilişkilerin güçlü olduğu ülkelere devlet eliyle zeytinyağı satışı ya da takas.
- İç tüketim: Zeytinyağı ve sofralık zeytinin faydalarını anlatan kamu spotları.
Sektörün aynı yöndeki önceki talepleri için rekolte 500 bin tona çıkarken ihracatın 17 bin tona inmesini anlattığımız yazıya bakabilirsiniz. Bu önlemlerin hiçbiri şu an yürürlükte değil; hepsi UZZK'nın talebi ya da önerisi.
Ziyaretçi başına tek oy; istediğiniz zaman değiştirebilirsiniz. Puanlar gerçek okur oylarıdır — başlangıç puanı ya da varsayılan not verilmez.
✍️ Bu yazıyı kim hazırladı
Zeytin.NET Editör Masası tarafından hazırlandı. Sayfadaki rakamlar adı belirtilen kaynaklardan geliyor — TÜİK, Uluslararası Zeytin Konseyi, ticaret borsaları ve akademik çalışmalar — ve her sayfa kendi kaynağını yazar.
🫒 Bu yazı işine yaradıysa
Zeytin.NET tek kişilik emekle yürüyor ve reklam geliri dışında bağımsız. Sunucu ve veri maliyetlerine destek olabilirsin.
Hedef: 10 destekçi — sunucu ve alan adı maliyetini karşılamaya yeter.
İlgili içerikler
Yazı
Şarköy Zeytinyağı menşe adıyla tescillendi: Trakya'nın ilk zeytin coğrafi işareti, dip zeytini yasak
Türkpatent'in 2 Kasım bültenine göre Şarköy Zeytinyağı 23 Ekim 2026'da 1912 numarayla menşe adı oldu. Gemlik çeşidi, 24-48 saatte sıkım, en fazla 1 saat yoğurma şartı var; kimyasal sınırlar kodeksle aynı. Tekirdağ'ın 15., Türkiye'nin 24. zeytinyağı tescili.
Yazı
Tavşan Yüreği'nde 10 bin ton beklentisi: üretim %67 artıyor, bir litre yağ için 14 kilo zeytin gerekiyor
Zeytinpark Genel Müdürü Bayram Çarkçıgil'e göre Antalya'nın coğrafi işaretli Tavşan Yüreği zeytininde üretim 6 bin tondan 10 bin tona çıkıyor. Sofralık kilosu 80-100 lira. Diğer çeşitlerde 9 kilo zeytin 1 litre yağ verirken Tavşan Yüreği'nde 14 kilo gerekiyor; bu yaklaşık yüzde 6,5 randıman demek.
Yazı
Yunanistan rekoltesi 300 bin tona çıkıyor: ilk parti 5,95 €, geçen yıl 7,85 €'ydı
Yunanistan 2026/27'de 2022/23'ten bu yana en büyük hasadını bekliyor; sektör tahmini 300 bin ton. Sezonun ilk partisi Lakonya'da 55 ton sızma için kilo başına 5,95 €'dan satıldı — geçen sezonun açılışı 7,85 €'ydı. Devreden yağ 3,40 €, yeni hasat beklentisi 4 € dolayında. Üç büyük üreticinin aynı sezonda toparlanması, Türk ihracatçısının karşılaşacağı dünya fiyatını aşağı bastırıyor.
Yazı
Edremit Zeytinyağı coğrafi işaret başvuruları 12-23 Kasım 2026'da: pencere geçen yılın 21 gününe karşı 12 gün
Edremit Ticaret Odası, 2026-2027 sezonu Edremit Zeytinyağı coğrafi işaret başvurularını 12-23 Kasım 2026'da alacak. Geçen yılki birinci dönem 21 günlüktü; bu yıl pencere 12 takvim günü, sekiz iş günü. Haber numune takvimini ve belge listesini vermiyor.