Marmara bölgesinde zeytincilik

9 il · 396.008 ton dane zeytin · 5 çeşit · Üretimin %60'ı sofralık

%16.0Türkiye zeytin alanı

%18.0üretim payı

396.008 tdane zeytin (2025-26)

44.414 tzeytinyağı

Alan ve üretim payları 2003 tarihli yapısal orandır; tonajlar 2025-26 sezonuna aittir.

Nerede, hangi koşullarda

Zeytincilik, Marmara Denizi'nin güney kıyılarında yoğunlaşır. Bölgede yaklaşık 20 milyon zeytin ağacı bulunur — Türkiye toplamının yaklaşık %11'i. Mudanya, Gemlik, İznik, Erdek ve Edincik çevresinde zeytin tek ürün (monokültür) olarak yetiştirilir.

Gölcük, Karamürsel, Yalova, Bandırma, Marmara Adası, Eceabat, Biga, Lapseki, Bozcaada, Gökçeada ve Gelibolu çevresinde ise zeytincilik diğer tarım faaliyetleriyle birlikte yürütülür. ⚠ Kuzey rüzgârlarına açık kesimlerde zeytin zaman zaman soğuktan zarar görür.

Bölgenin karakteri

Marmara, Türkiye'nin sofralık zeytin merkezidir. Üretimin yaklaşık %60'ı sofraya gider ve bu oran hiçbir bölgede yakalanmaz. Bursa tek başına üretiminin %61'ini sofralığa ayırır.

Bunun teknik karşılığı randımanda görülür: Bursa'da 1 kilo zeytinyağı için 4,4 kilo dane zeytin yeter — ülkedeki en düşük değer. Sofralık çeşitler zaten düşük ya da orta yağ oranı için seçilir.

⚠ Bölgenin belirgin riski soğuktur. Kuzey rüzgârlarına açık kesimlerde zeytin zaman zaman zarar görür; zeytinin sıcaklık eşikleri burada diğer bölgelerden daha belirleyicidir.

Marmara ayrıca çeşit yoğunlaşmasının en görünür olduğu bölgedir: sertifikalı fidan destekleriyle yaygın Gemlik dikimi, bahçelerin tek çeşide yaklaşmasına yol açtı.

İller

İl	Dane (ton)	Yağ (ton)	Ağaç (bin)	kg/ağaç	Pay
Balıkesir	151.630	19.174	10.976	13.8	%38.3
Bursa	140.847	8.192	11.841	11.9	%35.6
Çanakkale	81.895	15.939	5.186	15.8	%20.7
Yalova	9.631	0	724	13.3	%2.4
Tekirdağ	5.785	948	964	6.0	%1.5
Sakarya	4.782	141	328	14.6	%1.2
Bilecik	812	17	193	4.2	%0.2
Kocaeli	626	3	31	20.5	%0.2
Edirne	0	0	0	0.0	%0.0

Bağlantılı illerin çok sezonlu serisiyle kendi sayfası var.

Çeşitler

5/5 çeşidin sayfası var; kalanlar kayıtlı ama henüz ölçülmemiş.