Bursa'da zeytincilik

Bursa'da zeytincilik Gemlik, İznik, Orhangazi ve Mudanya çevresinde yoğunlaşır. Bu yörelerde zeytin tek ürün (monokültür) olarak yetiştirilir — yani tarlada başka ürünle birlikte değil, tek başına.

İl, Türkiye'nin en tanınmış sofralık çeşidine adını veren yerdir: Gemlik zeytini, 2005'te menşe adı olarak tescil edilmiş ilk zeytin coğrafi işaretlerinden biridir.

⚠ Marmara'nın kuzey rüzgârlarına açık kesimlerinde zeytin zaman zaman soğuktan zarar görür; sıcaklık eşikleri bu bölgede belirleyicidir.

Bursa, altı il içinde en sofralık olanı: 2024-25 üretiminin %61'i sofralığa ayrıldı. Diğer illerde bu oran %6 ile %34 arasında değişiyor. Bursa'nın zeytini yağa değil sofraya gidiyor.

Bunun teknik yansıması randımanda görülüyor: 4,4 ile altı il içinde en düşük. Sofralık çeşitler yağ oranı düşük olacak biçimde seçilir; sofralık kalite ölçütlerinde istenen yağ oranı zaten düşük ya da orta düzeydir.

Ağaç sayısı on bir yılda %23,5 arttı (9,6 → 11,8 milyon). Sertifikalı fidan destekleriyle yoğun Gemlik dikilmesi bu artışın arkasındaki etkenlerden biridir — ve tek çeşide dayanan bir bahçe deseninde tozlayıcı meselesi önem kazanır.