Gemlik'te üreticiler meydana indi: yağlık zeytin geçen yıl 50 liraydı, bugün 25-30 liradan söz ediliyor

Bursa'nın Gemlik ilçesinde zeytin üreticileri ve kooperatifler, Gemlik Kent Konseyi öncülüğünde yaptıkları basın açıklamasında Marmarabirlik'e seslendi: alım fiyatları ve ödeme koşulları bir an önce açıklanmalı. Açıklama, haberlere 13-14 Kasım 2026'da yansıdı; bir haber tarihi 13 Kasım olarak veriyor, bir başkası eylemi 14 Kasım günü olarak aktarıyor. "Mazot pahalı, gübre pahalı, zeytin bedava" pankartı açıldı, "Zeytinci öldü" yazılı temsili bir tabut konuldu ve vatandaşlara lokma dağıtıldı.

Ne söylendi

Kooperatifler adına konuşan Konsey Başkanı Sedat Akkuş, geçen yıl yağlık zeytinin kilogramının yaklaşık 50 lira olduğunu, bugün ise 25-30 lira seviyelerinden söz edildiğini belirtti. "Mazot mu ucuzladı, gübre mi ucuzladı, işçinin yevmiyesi mi düştü?" diye sordu. Yüksek rekolteyi de bir gerekçe olarak göstermeye karşı çıktı: "Yüksek rekolte felaket değil, berekettir. Daha fazla üretim yapan çiftçi cezalandırılmamalıdır."

Akkuş'a göre Marmarabirlik'in fiyat belirtmeden ürün teslim alması üreticiyi belirsizlikte bırakıyor; çiftçinin borcu, işçi ücreti ve geçimi olduğu için ürünü uzun süre bekletemiyor. Açıklamada ayrıca farklı bölgelerde yetişen zeytinin Gemlik zeytini adıyla satılmasına karşı denetim isteği dile getirildi.

Sahada fiyatlar

Haberlerde Gemlik Körfez Gazetesi'nin eylem öncesinde Umurbey'de tüccar alımlarını izleyerek aktardığı fiyatlar da yer alıyor:

Eylemde dile getirilen "en az 50 lira" talebi yağlık zeytine ilişkin; sofralıkta fiyat büyük ölçüde dane iriliğine göre değişiyor. İri dane ile küçük dane arasındaki 150 ve 35 liralık fark, kalibre ekonomisi yazısında anlattığımız mekanizmanın sahadaki hali.

Rakamlar maliyetle yan yana

Gemlik Ziraat Odası'nın 2026 hasadı için açıkladığı çizelgeye göre bir kilogram yağlık zeytinin üretim maliyeti 58,14 lira; bunun 41,63 lirası doğrudan masraf, kalan 16,51 lirası finansman, amortisman ve genel idare payı (ayrıntılı döküm burada). Buna göre bizim hesabımızla:

• 25-30 liralık alım, odanın toplam maliyetinin yaklaşık yüzde 43-52'si kadar.
• Doğrudan masrafa (41,63 lira) göre ise fark kilogram başına yaklaşık 11,6-16,6 lira eksi.
• Akkuş'un andığı 50 liradan 25-30 liraya geçiş, yüzde 40-50 düşüş demek.
• Talep edilen "en az 50 lira", odanın toplam maliyetinin altında, doğrudan masrafın üstünde bir seviye.

Bunlar iki ayrı kaynağın rakamının karşılaştırması: biri bir basın açıklamasındaki konuşma, öteki bir ziraat odasının hesabı. Hiçbiri nihai alım fiyatı değil.

Marmarabirlik ne durumda

Birlik, 2026/27 alım kampanyasını 4 Kasım'da başlattı: ortaklar 105 bin ton rekolte beyan etti, alım hedefi 64 bin ton ve küçük dane 41 baremeye kadar alınacak. O duyuruda alım fiyatı yoktu ve haberlere göre hâlâ açıklanmış değil. Elimizdeki son kayıt, 2025/26'dan: yağlık zeytin 53 lira/kg, sofralık tabanı (41 dane) 55, tavanı (18 dane) 160 lira. Bölgenin sezon verileri için Bursa rekolte yazısına bakılabilir.

Açıklanmayanlar

Haberlerde Marmarabirlik'in bu çağrıya yanıtı yok; fiyatın ne zaman açıklanacağı belli değil. Açıklamada sıralanan taleplerin tam listesi de yayımlanan metinlerden okunamıyor. Umurbey fiyatları tek bir yerel gazetenin gözlemi; ilçedeki tüm alımları temsil ettiği söylenemez.