Derik Halhalı Zeytinyağı: kırmızıbiber acısını andıran yanma
2022 tescili. Düşük asitlik (%0,29-0,60) ve yüksek fenol; belge yakıcılığı doğrudan tarif ediyor — dile ve dudaklara yayılan uzun süreli yanma.
Zeytinyağının yakıcılığı bir kusur değil, fenolik bileşenlerin göstergesidir. Derik Halhalı Zeytinyağı'nın belgesi bu duyuyu alışılmadık biçimde açık tarif ediyor.
Künye
| Tescil no | 1249 |
| Koruma başlangıcı | 19.11.2019 |
| Tür | Menşe adı |
| Tescil ettiren | Kızıltepe Ticaret Borsası |
| Coğrafi sınır | Mardin ili Derik ilçesi |
| Çeşit | Halhalı |
Belgenin tarifi
t; Düşük serbest asitlik oranına ve yüksek fenolik bileşen içeriğine sahiptir. Bu nedenle ağıza alındıktan sonra dile ve dudaklara kadar yayılarak kırmızıbiber acısını andıran uzun süreli belirgin bir yanma hissi oluşturur.
Bu, bir tescil belgesinde nadir görülen bir duyusal ifade. Ve nedeni de veriliyor: fenolik içerik.
Ölçülen değerler
| Ölçüt | En az | En çok |
|---|---|---|
| Serbest asitlik (% oleik) | 0,29 | 0,60 |
| Peroksit değeri (meq O₂/kg) | 7,51 | 18,54 |
| K232 | 1,45 | 2,48 |
| K270 | 0,15 | 0,21 |
| Oleik asit (C18:1) | %60 | %79 |
| Linoleik asit (C18:2) | %8,51 | %9,98 |
| Stearik asit (C18:0) | %2,50 | %3,40 |
Serbest asitliğin üst sınırı 0,60 — natürel sızmanın yasal tavanı 0,8 iken. Yani belge kodeksten daha dar bir aralık tanımlıyor.
Zeytinyağında asit oranının ne demek olduğunu ayrıca anlattık; oleokantal ve polifenoller yazısında da yakıcılığı taşıyan bileşikleri ele almıştık.
Aynı çeşit, iki il
Halhalı çeşidi iki ayrı tescilin dayanağı: burada Derik Halhalı Zeytinyağı (Mardin), Hatay'da ise Hatay Halhalı Zeytini (sofralık). Biri yağ, öteki sofralık — aynı çeşidin iki ucu.
Güneydoğu Anadolu, Türkiye'nin zeytin haritasında ayrı bir kuşak: Güneydoğu'da zeytincilik için haritaya bakabilirsiniz.
Kısaca
Derik Halhalı Zeytinyağı, düşük asitliği ve yüksek fenolüyle ayrılan bir menşe adı. Belgenin en dikkat çekici yanı, ayırt edici özelliği kimyasal tabloyla ve o kimyanın ağızdaki karşılığıyla birlikte tanımlaması.
Kaynak: Türk Patent ve Marka Kurumu, Coğrafi İşaret Tescil Belgesi No 1249 — Derik Halhalı Zeytinyağı.
Ziyaretçi başına tek oy; istediğiniz zaman değiştirebilirsiniz. Puanlar gerçek okur oylarıdır — başlangıç puanı ya da varsayılan not verilmez.
İlgili içerikler
Yazı
Zeytinyağı Fiyatları: 2026 Yılı 35. Hafta
Türkiye borsa tescil fiyatları, Avrupa üretici fiyatları ve kurlar bir arada: Edremit'te sızma 300 ₺/kg, İspanya ulusal ortalaması 3,52 €/kg.
Yazı
Soma Zeytinyağı: linyit havzasında serin iklimin verime etkisi
2023 tescili. Ortalama sıcaklık 15,3 °C; belge bu görece serinliği verimin 796 kg/da'ya çıkmasına bağlıyor. Serbest asitlik 0,18-0,55.
Yazı
Akhisar Uslu Zeytinyağı: siyah sofralık çeşidinden yağ
2017 tescili. Uslu esasen sofralık bir çeşit; belge onun yağını ayrı tescille koruyor. β-sitosterol %87,36-87,39 gibi çok dar bir aralıkta.
Yazı
Geyikli Zeytinyağı: tozlayıcısı tanıma yazılmış tescil
2020 tescili. Ayvalık çeşidinden; belge bahçelerde tozlayıcı olarak Gemlik ve Hanım Parmağı kullanıldığını da kaydediyor. 16 aroma bileşenine sınır konmuş.